Jak często należy wymieniać płyn hamulcowy i dlaczego jest to krytyczne

Płyn hamulcowy to roboczy składnik, który zapewnia prawidłowe działanie całego układu hamulcowego. Przenosi on siłę z pedału na klocki hamulcowe, które przyciskając się do bębnów lub tarcz, zatrzymują obrót kół. Służy również jako smar dla elementów ciernych (tłoki, cylindry, uszczelki gumowe). W praktyce naszego auto serwisu w Warszawie „RalCar” niewłaściwie przeprowadzona wymiana płynu często prowadzi do zapadania się pedału hamulca, a nawet awarii całego układu hamulcowego. Dlatego dzisiaj nasi mechanicy postanowili podzielić się swoją wiedzą na ten temat.

Jak działa płyn hamulcowy i czego od niego oczekujemy

Jak wspomniano wcześniej, składnik ten jest potrzebny, aby przenieść ciśnienie z pedału hamulca na zaciski i klocki, zatrzymując obrót kół. Płyn musi być w tym czasie nieściśliwy, wytrzymywać wysokie temperatury i stabilnie działać pod ciśnieniem. Podczas hamowania składnik mocno się nagrzewa, podobnie przy gwałtownym zatrzymaniu. Jego właściwości z czasem się pogarszają, a skuteczność spada.

Dlaczego płyn nie może działać wiecznie?

Główną przyczyną utraty właściwości jest higroskopijność, czyli zdolność płynu do wchłaniania wilgoci z powietrza. Nawet niewielka ilość wody (2-3%) obniża temperaturę wrzenia płynu, co przy intensywnym użytkowaniu hamulców często prowadzi do wrzenia i powstawania pęcherzyków pary w układzie. W efekcie pedał staje się miękki, a ryzyko awarii całego układu hamulcowego wzrasta.

Ponadto w płynie gromadzą się mikrodrobinki metalu z zużycia klocków, zacisków i cylindrów, produkty utleniania oraz dodatki i substancje pomocnicze, które uległy rozkładowi. Dlatego płyn należy wymieniać w odpowiednim czasie, a nie „przypomnieć sobie nagle”.

Co doradzamy w kwestii terminów wymiany?

Nasi mechanicy zalecają wymieniać płyn hamulcowy zgodnie z zaleceniami producenta pojazdu, a także w przypadku pojawienia się objawów awarii. Średnie terminy wymiany wynoszą: raz na 1–2 lata lub do 50 tysięcy kilometrów przebiegu. Wiele zależy od typu płynu i warunków użytkowania.

Orientacyjne terminy wymiany według typu płynu:

• DOT3 – przestarzała wersja, szybko wchłania wodę. Średni czas wymiany: 1–2 lata lub do 30 tysięcy kilometrów przebiegu.
• DOT4 – najczęściej stosowany płyn w większości samochodów przyjeżdżających do naszego serwisu. Zaleca się wymieniać co 2 lata.
• DOT5 – płyn silikonowy, stosowany w samochodach sportowych retro i niektórych pojazdach specjalnych, nie wchłania wilgoci. Okres eksploatacji wynosi do 5 lat.
• DOT5.1 – zawiera dodatki chemiczne. Zalecany czas wymiany: 2–3 lata lub do 60 tysięcy kilometrów przebiegu.

Nie wolno mieszać tych płynów między sobą, ponieważ mają różną bazę.

Kiedy wymiana płynu hamulcowego jest konieczna wcześniej?

Czasami terminy wymiany mogą ulec skróceniu. W naszym serwisie płyn zawsze wymieniamy po naprawie układu hamulcowego obejmującej wymianę zacisków, cylindrów hamulcowych, przewodów i węży. Jest to również konieczne przy wymianie klocków i tarcz. Często proszą nas o wlanie nowego płynu po zakupie używanego auta, a także jeśli płyn zmienił kolor, przyciemniał się, zmętniał, pojawił się osad lub drobinki rdzy widoczne gołym okiem.

Zalecamy częstszą wymianę płynu, jeśli planowana jest eksploatacja pojazdu w rejonach o podwyższonej wilgotności, przy gwałtownych wahaniach temperatur, w górach lub na krętych trasach. Jeśli lubisz „ostrą jazdę” (gwałtowne hamowanie po przyspieszeniu), lepiej wymieniać płyn częściej. Warto odwiedzić nasz serwis i sprawdzić płyn, jeśli pedał stał się miękki, jego skok wydłużył się, a droga hamowania wzrosła.

Jeżeli masz tester elektroniczny i wykazał więcej niż 3% wody w płynie, uważa się go już za nieprzydatny i lepiej wymienić na nowy.

Jeśli przegapisz moment wymiany, możesz narazić się na kosztowną naprawę układu hamulcowego.